Foto: Jurjen Poeles/WUR

Voorwoord Luc Boelhouwer

‘Datamanagement is niet alleen een dingetje van IT’

Studenten en onderzoekers moeten zich realiseren dat hun data waarde heeft. Niet alleen voor zichzelf, maar voor het hele vakgebied. Het belang van verantwoord datamanagement is het onderwerp van deze derde editie van het online magazine WUR is serious about Data.

Luc Boelhouwer, Hoofd Informatie Management (en Chief Information Security Officer). Foto: Guy Ackermans

Ik was pas net aan de slag als Hoofd Informatie Management (en Chief Information Security Officer) bij WUR toen de hack bij Maastricht University groot nieuws werd. Een virus had zich daar via e-mail ongemerkt verspreid over alle datasystemen en de informatie gegijzeld. Nu is onze IT-omgeving anders dan in Maastricht, dus exact hetzelfde zal ons niet overkomen. Maar iets vergelijkbaars kan wèl en dan is de schade niet te overzien.

‘We worden ingehaald door de realiteit. We moeten harder lopen’

Slechts een paar maanden laten hebben we te maken met een massale overgang naar thuiswerken en online onderwijs door het coronavirus. In verband met die overgang hebben we versneld digitale samenwerkingstools beschikbaar gesteld, waarbij vraagstukken op het gebied van databeveiliging en datamanagement onze aandacht zullen vragen.

Beide zaken laten zien dat datamanagement en vooral de beveiliging van onze data steeds belangrijker wordt. Daarom zijn we bezig met een versnellingsplan voor onze databeveiliging, want we worden ingehaald door de realiteit. We moeten harder lopen.

Awareness

Dit gaat op een aantal sporen. IT-technisch, zoals de invoering van 2-factor-authenticatie die we komend jaar over de hele universiteit uitrollen en waarover je in dit magazine meer kunt lezen. Maar het belangrijkste is awareness. Verantwoord omgaan met je data is niet een dingetje van IT, het gaat ons allemaal aan: studenten, directeuren, onderzoekers en medewerkers. Mensen zijn degenen die een phishing mailtje openen en hackers het systeem binnenlaten. Daarmee lopen we het gevaar dat privacygevoelige gegevens en belangrijke onderzoeksdata op straat komen te liggen of gemanipuleerd worden. En daarmee staat de betrouwbaarheid en geloofwaardigheid van onze universiteit op het spel.

‘Zo’n Data Management Plan, dat voelt vast alleen maar als méér papierwerk’

Maar niet alleen het beschermen van onze data is belangrijk. Het is mijn rol als Hoofd Informatie Management om de organisatie te adviseren en te stimuleren om na te denken over de waarde van hun data en hoe ze hun onderzoeksdata beter toegankelijk kunnen maken. Continuïteit in het onderzoek dat we hier doen is belangrijk: als de onderzoeker weggaat, moet zijn of haar data en de contextinformatie van die data beschikbaar blijven. Het is mij in de afgelopen paar weken dat ik hier ben duidelijk geworden dat daar ook aandacht op moet komen te liggen. Veel teams en medewerkers, zoals het Wageningen Data Competence Center en de WUR Library zijn hier al mee bezig, maar er kan meer samenhang komen. De komst van de datastewards is een voorbeeld van hoe deze samenhang vorm kan krijgen.

Lastig

Ik ben me ervan bewust dat het voor onderzoekers lastig is om vooraf na te denken over een Research Data Management Plan; als onderzoeker wil je gewoon beginnen. Nadenken over de bewaartermijnen van privacygevoelige gegevens, de structuur van je data en je metadata, de tools die je kan inzetten, daar wil je allemaal niet door beperkt worden. Zo’n Data Management Plan, dat voelt vast alleen maar als méér papierwerk.

Wij willen iedereen op weg helpen en laten inzien hoe belangrijk hun werk is, vooral nadat hun onderzoek afgerond is. En daarbij wil ik benadrukken dat het niet een zaak van IT is, maar een zaak van iedereen. Dus wacht niet af, neem zelf het voortouw. Dan blijven we de open en betrouwbare kennisinstelling die we zijn.

Veel leesplezier!


Luc Boelhouwer

Hoofd Informatie Management WUR

Deel dit artikel